Emocje i inteligencja emocjonalna
 

Handlowiec, sprzedawca, pracownik biura obsługi klienta, to zawody, w których skupienie się na celach do wykonania prac i należyta uwaga są szczególnie ważne. Panowanie nad własnymi emocjami, ale też radzenie sobie z emocjami klientów, kolegów i koleżanek z pracy, niekiedy kierownictwem firmy staje się warunkiem skutecznego funkcjonowania nie tylko w handlu, ale w całym biznesie.

Handlowiec, gdy chodzi do pracy z entuzjazmem, wiarą i optymizmem- ma do niej pozytywne nastawienie- czerpie satysfakcję i radość z każdego kontaktu z klientem. Klient to czuje, widzi i doceni, gdyż stany emocjonalne zwykle udzielają się rozmówcom. Im bardziej pozytywne będą nasze emocje, tym pozytywniej będzie nastawiony do nas potencjalny nabywca. Główną rolę przy podejmowaniu przez nabywców decyzji o zakupach odgrywają emocje. Handlowcy, by działać skutecznie, powinni poznać emocjonalną sferę człowieka. Ważną cechą procesów emocjonalnych jest to, że wpływają na poziom energii, którą człowiek mobilizuj w danym momencie, oraz na kierunek jej spożytkowania. Naturalną reakcją na emocję negatywną jest przerwanie aktywności, która ją wywołała, lub kontaktu z jej źródłem. Natomiast emocja dodatnia- przeciwnie- powoduje podtrzymanie odpowiedniej aktywności czy kontaktu.

Poprzez emocje nasze ciało komunikuje się z nami i innymi ludźmi, by przekazywać informacje o naszych potrzebach. A im lepsza jest komunikacja tym lepiej się czujemy.

Praca w pionie handlu i marketingu niewątpliwie należy do zajęć stresowych z wielu powodów. Napięte terminy dostaw, wyśrubowane plany sprzedaży, obsługa trudnych klientów. Wiele zależy od atmosfery panującej w firmie i dziale handlowym. Gdy czujemy się zmęczeni i co chwilę dokucza nas w jakimś obszarze ciała ból są najczęściej sygnały organizmu, że jesteśmy zmęczeni fizycznie, ale najczęściej psychicznie.
 
W dzisiejszych czasach ludzie nie kupują  już butów tylko po to, aby mieć sucho i ciepło w stopy. Kupują zaś to, co pozwala im czuć się męsko, kobieco, silnie, oryginalnie, młodo, czarująco. Kupowanie butów stało się emocjonalnym przeżyciem. Nasz biznes dzisiaj to sprzedawanie nie tyle samych butów, co emocji.

 

 
Emocje w handlu nie wiążą się rzecz jasna tylko z butami, ale z każdym produktem, ponieważ klienci kierują się przy zakupie cała gamą powodów emocjonalnych, jak lęk, ciekawość, rywalizacja, naśladownictwo. Dlatego każdy sprzedawca, który chce działać skutecznie, powinien nie tylko znać sferę emocjonalności człowieka, ale przede wszystkim rozumieć i inteligentnie wykorzystać własne emocje.
Inteligencja emocjonalna 
 
Jeżeli o kimś twierdzimy, że jest inteligentny, najczęściej mamy na myśli prezentowaną przez niego wiedzę, mądrość, polot, erudycję, obycie, błyskotliwość, zdolność szybkiego uczenia się i dostosowywania do nowych warunków, umiejętność wykorzystywania nabytych doświadczeń, zdolności analitycznego i syntetycznego myślenia. 
 
Czy intelekt, rozum, wiedza, czyli wszystko, co łączy się w szeroko rozumianą inteligencję to wszystko, aby móc określić potencjał człowieka? Czy są jeszcze jakieś inne czynniki warunkujące sukces w życiu i osiąganie wyznaczonych sobie celów i dążeń? 
W pewnym sensie ludzie mają dwa odmienne rodzaje inteligencji, racjonalną i emocjonalną. Przez długi okres panowało przekonanie, że inteligencja akademicka, pod którą rozumiemy odpowiedni poziom zdolności, umiejętności adaptacji do nowych warunków i zadań, zdolność uczenia się oraz rozeznanie we własnych procesach poznawczych i ich kontrolowania, jest najważniejsza i to ona odpowiada za osiągnięcia w nauce i pracy. Jednak od pewnego czasu pogląd na temat znaczenia inteligencji w pracy zawodowej ewoluuje ku stwierdzeniu, iż klasyczne do niej podejście jest zbyt wąskie. Obecnie wiadomo, że jest ona tylko jednym z wielu czynników istotnych dla sprawnego funkcjonowania człowieka i osiągania sukcesów w każdej dziedzinie. 
Łatwo zauważyć, że wyżej wymienione umiejętności pomagają w osiąganiu sukcesu, skuteczności działania, a nawet szczytów kariery, ale nie gwarantują jej zdobycia. Zaczęto zwracać uwagę na inne rodzaje inteligencji, w tym szczególnie na inteligencję emocjonalną.
Oba rodzaje inteligencji wyznaczają odmienne zakresy kompetencji umysłu.  Kompetencje emocjonalne są synergiczne względem umiejętności umysłowych, ponieważ myśli i uczucia są ze sobą nierozerwalnie splecione. Ludzi charakteryzuje stosunek uczuciowy do wszystkiego co robią, myślą, wyobrażają sobie i przypominają. Aby doprowadzić do harmonijnej współpracy tych dwóch sił, trzeba nauczyć się korzystać inteligentnie z emocji. 
 
 
Inteligencja emocjonalna determinuje stopień, w jakim człowiek radzi sobie z samym sobą oraz innymi ludźmi. 
 
Samoświadomość
Oznacza głębokie zrozumienie swoich emocji, silnych i słabych stron, potrzeb i popędów. Ta zdolność śledzenia uczuć odgrywa kluczową rolę we wglądzie w samego siebie i w samozrozumieniu. Pozwala na lepsze rozpoznanie indywidualnych celów i wartości, którymi konkretna osoba kieruje się w życiu i w pracy, oraz pozwala je definiować.
 
Samokontrola
To umiejętność kontrolowania, zmiany kierunku działania impulsów i nastrojów przeszkadzających w efektywnym funkcjonowaniu. Samokontrola oznacza panowanie nad emocjami, by ułatwiły wykonanie zadania. Osoby, które charakteryzują się wysokim poziomem tej zdolności, posiadają umiejętność szybkiego dochodzenia do równowagi. Utrzymanie własnych emocji w ryzach jest kluczem do dobrego emocjonalnego samopoczucia. 
 
Wewnętrzna motywacja
Odpowiada ona za podporządkowanie emocji obranym celom oraz dążenie do nich z energią i wytrwałością. Osoby o wysokim poziomie tej umiejętności cechuje pasja w wykonywaniu swoich zadań, zdolność koncentracji uwagi, poszukiwanie nowych wyzwań, zamiłowanie do nauki, duma z osiąganych sukcesów oraz optymizm nawet w obliczu niepowodzenia. Pozytywna motywacja jest więc swoistym połączeniem entuzjazmu, zapału, wiary w siebie i wytrwałości mimo trudności w realizowaniu powierzonych zadań. 
 
Empatia
Jest zdolnością utożsamiania się z innymi ludźmi, rozpoznawania i rozumienia emocji. Polega ona na wyczuwaniu uczuć ludzi, umiejętności spojrzenia na sytuację z ich punktu widzenia oraz tworzeniu i podtrzymywaniu więzi i porozumienia z nimi. Empatia nie może być utożsamiana z manipulowaniem emocjami ludzkimi. Niestety ludzie często wyznają niechlubną zasadę, że cel uświęca środki i uciekają się do wykorzystywania słabości i niewiedzy innych oraz sterowania ich nastrojami dla osiągnięcia własnych korzyści. Empatia może pomóc handlowcom w pracy, ale tylko wtedy, gdy jest wykorzystywana w sposób uczciwy i jasny. 
 
Umiejętności społeczne
Dobre panowanie nad emocjami w kontaktach z ludźmi, właściwe rozpoznawanie sytuacji społecznych oraz sieci powiązań międzyludzkich, utrzymywanie kontaktów z innymi oraz wykorzystywanie tych umiejętności dla przewodzenia, negocjowania, łagodzenia sporów oraz współpracy.
 
Wymienione kompetencje pozwalają odpowiednio kształtować stosunki z ludźmi, wpływać na nich i radzić sobie ze wszystkim, co polega na dobrych kontaktach z innymi. Ludzie, którzy są emocjonalnie sprawni, dobrze znają swoje odczucia i potrafią nimi kierować, są na ogół bardziej zadowoleni z życia oraz działają skutecznie w każdej dziedzinie, potrafią skupić się na najważniejszych sprawach i oddać im całą swoją energię.